MIKROLEARNING, czyli krótko, prosto, ciekawie, na temat –“PIGUŁKI WIEDZY” na @dobrapolnistka QUIZY – na @quizy_z_polskiego

Zadania i ćwiczenia ułatwiające przygotowanie się do egzaminu z języka polskiego po ósmej klasie

Praca z tekstem literackim: Magdalena Frender-Majewska „Słoń i inne mądrale”

Najnowsze badania naukowe pokazują, że słonie wraz z szympansami i delfinami należą do pierwszej ligi najinteligentniejszych stworzeń. W ogrodzie zoologicznym w Waszyngtonie badacze obserwowali słonia o imieniu Kandula. Pod sufitem słoniarni zawiesili pyszny owoc na tyle wysoko, by zwierzę nie mogło strącić go trąbą. Początkowo słoń próbował podskoczyć do smakołyku – wciąż jednak nie był w stanie go dosięgnąć. Wtedy przyciągnął z kąta pojemnik, przekręcił go do góry dnem i stanął na nim jak na stołku, dzięki czemu z łatwością sięgnął trąbą po owoc. Eksperyment powtarzano w różnych wariantach. Słoń zawsze radził sobie celująco – raz stanął na starej oponie, innym razem ustawił wieżę z drewnianych skrzynek i wdrapał się na nie. Amerykańskich badaczy zaskoczyło to, że Kandula nie uczył się metodą prób i błędów, ale od razu znajdował właściwe rozwiązanie. – Słonie potrafią ze sobą współpracować, bo odgadują myśli i pragnienia innych słoni – mówi dr Andrzej Kruszewicz, dyrektor ogrodu zoologicznego w Warszawie. Zawiązują przyjaźnie na całe życie. Rozpoznają też swoje odbicie w lustrze. To dzięki świadomości własnego „ja” potrafią dostroić się do uczuć i zachowań innych członków stada. Mają doskonałą pamięć. Latami pamiętają wszystkie doznane krzywdy i mogą się zemścić, gdy nadarzy się ku temu okazja. Na przykład już z daleka rozpoznają weterynarza, który kiedyś strzelał do nich środkami nasennymi. Na jego widok trąbią ze zdenerwowania. No i potrafią liczyć. Z 90-procentową skutecznością wybierają wiadro z większą liczbą jabłek.
Według uczonych zdolność liczenia pomaga zwierzętom poruszać się w stadzie i nikogo po drodze nie zgubić.
Słonie opracowały również skomplikowany sposób porozumiewania się oparty na infradźwiękach1. Mają też szósty zmysł, który naukowcy nazywają słuchem sejsmicznym2. Po rodzaju wibracji, które odbierają podeszwami potężnych nóg, rozpoznają, czy nadchodzi przyjaciel czy wróg, np. lew lub hiena zagrażające młodym.

Na podstawie: Magdalena Frender-Majewska, Słoń i inne mądrale, „Newsweek”, nr 38/2011.

1 Infradźwięki – dźwięki niesłyszalne dla człowieka.
2 Sejsmiczny – dotyczący drgań i ruchów skorupy ziemskiej.

Zadanie 1
Jakich informacji jest najwięcej w tekście „Słoń i inne mądrale”?
…………………………………………………………………………………………………………………………………….

Zadanie 2
Co udowodnił eksperyment w waszyngtońskim zoo?
………………………………………………………………………………………………………………………………….

Zadanie 3
Oceń prawdziwość poniższych sformułowań. Wybierz P, jeśli sformułowanie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

A. Słonie różnią się od ludzi tym, że potrafią rozpoznać zagrożenie po drganiach ziemi.
B. Słonie w przeciwieństwie do ludzi nie potrafią współdziałać z innymi członkami grupy.

Zadanie 4
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Wypowiedź dyrektora warszawskiego ogrodu zoologicznego została przytoczona w celu

A. zachęcenia czytelników do odwiedzenia zoo.
B. podważenia wyniku amerykańskiego eksperymentu.
C. uzupełnienia informacji dotyczących zachowań słoni.

Zadanie 5
Dokończ zdanie. Wybierz odpowiedź A albo B i jej uzasadnienie – 1 albo 2.

Tytuł artykułu „Słoń i inne mądrale” można objaśnić na podstawie

A. pierwszego zdania tekstu
B. ostatniego akapitu tekstu
1. ponieważ w tym fragmencie jest mowa o sposobach radzenia sobie przez zwierzęta w sytuacji zagrożenia.
2. ponieważ w tym fragmencie jest mowa o wyjątkowej inteligencji niektórych zwierząt.

Zadanie 6
Dokończ zdania. Wybierz właściwe odpowiedzi spośród podanych.

Funkcję podmiotu w zdaniu ‘Słoń sięgnął trąbą po owoc’ pełni wyraz A/B. Rzeczownik
‘owoc’ występuje w tym zdaniu w C/D.

A. owoc
B. słoń
C. mianowniku
D. bierniku

Zadanie 7
Objaśnij metaforyczne znaczenie wyrażenia ‘pierwsza liga’ zawarte w zdaniu rozpoczynającym tekst.
…………………………………………………………………………………………………………………………………….

Zadanie 8
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Wyrażenie ‘szósty zmysł’ oznacza

A. rozum.
B. intuicję.
C. rozsądek.

Zadanie 9
Dokończ zdanie. Wybierz właściwą odpowiedź spośród podanych.

Do rodziny wyrazu ‘słoń’ nie należy wyraz

A. słonica.
B. słoniątko.
C. słonina.

Zadanie 10
Dokończ zdanie. Wybierz właściwe odpowiedzi spośród podanych.

Zapis ‘dr’ to A/B, podobnie jak C/D.

A. skrót
B. skrótowiec
C. UJ
D. zł

ODPOWIEDZI DO ZADAŃ

Zadanie 1
W tekście „Słoń i inne mądrale” najwięcej informacji jest o zachowaniach i cechach słoni ujawniających ich inteligencję.

Zadanie 2
Eksperyment w waszyngtońskim zoo udowodnił, że słoń Kandula potrafił znajdować sposób pokonywania trudności.

Zadanie 3
A. P
B. F

Zadanie 4
C

Zadanie 5
A 2

Zadanie 6
B D

Zadanie 7
Wyrażenie ‘pierwsza liga’ w znaczeniu metaforycznym oznacza wysokie kompetencje, umiejętności w jakiejś dziedzinie.

Zadanie 8
B

Zadanie 9
C

Zadanie 10
A D

PODZIEL SIĘ: Tweet